Çiyan İlaçlama
ÇİYAN İLAÇLAMA SERVİSİ
Çiyanlar zehirli canlılardır ve omurgasız hayvanlar sınıfı içinde incelenirler.
Çiyanlar vücut olarak farklı yapıya sahiptirler. Uzun ve ince bir yapıya sahip olan çıyanlar görünüş olarak kırkayağa benzerler. Çıyanların vücudu boğumlar şeklinde farklı bölmelerden meydana gelir. Renk olarak kırkayaktan farklı renge sahiptir. Çıyanların vücut bölmeleri kendi aralarında farklı renklerde olur. Çıyanların vücut bölmelerinin her birisinde karşılıklı bir çift ayak bulunur. Baş kısmında bir çift antenleri vardır. Bu antenler sayesinde besinlerin yerlerini ve kendisine gelebilecek tehlikeleri algılar. Baş kısmında 2 tane göz bulunur, alt tarafında ise besinleri parçalayıp yemeye yarayan ağızları vardır. Çıyanın üstünde bulunan bütün ayaklar zehirlidir. Bu bakımdan çıyanlar çok tehlikeli canlılar olarak bilinir. Yeryüzünde bütün kıtalara yayılmış olarak yaşarlar. Çıyanların boyları ve yapıları yaşadıkları alanlara göre değişiklik gösterir. En fazla 30cm büyüyebilirler. Genellikle çıyanlar; mavi çıyan, kırmızı çıyan, siyah çıyan, sarı çıyan, kahverengi çiyan olmak üzere farklı renklerde olabilirler.
Çıyanlar doğal ortamda farklı yerlerde görülebilirler. Dış ortamda yaşayan çıyanlar dağda, taş diplerinde, çayırda, bayırda, nemli olan topraklarda, ormanda, ağaç kabukları içinde ağaç yaprakları altında olmak üzere her ortamda rahatlıkla görülebilir. Çıyanlar genel olarak yuvalarını toprağı kazarak derin kısımlara yapmayı tercih ederler. Bazen yuvalarını taş dibine ağaç kovuğuna da yaptıkları görülebilir. İlkbahar ve sonbahar aylarında yağmurdan sonra yuvaları bozulan çıyanlar kaçarak yüksek yerlere ve evlerimize gelebilirler. Evlerimize gelen çıyanlar ev ve yuva için çatı ve nem oranı yüksek olan bodrum kısımlarında yuva yaparlar. Bu bölümlerden ise çatlaklara kapı ve pencere kenarlarına, döşeme diplerine inerler. Ev ortamında her yerde çıyana rastlamak mümkündür. Çıyanların insanlara ve canlılara verdiği en büyük sıkıntı ve zarar insanı sokması ve zehirlemesidir. Çıyanın bütün kısımlarının zehirli olmasından dolayı canlıya teması etmesi veya canlıyı sokması ile o canlı zehirlenir, çoğu zaman ısırılan canlı kısmi felç geçirebilir veya ölebilirler. Çiyanlar gündüzleri pasif olarak yuvalarında dinlenirler geceleri de beslenmek için yuvasından çıkıp aktif bir şekilde etrafta gezinirler. Çöl ortamında yaşayan çıyanlar her zaman daha çok zehirlidirler. Çiyanlar besin olarak böcek, haşere grubu ve kemirgenleri tükettiği gibi ölü hayvan leşlerini de tüketirler. Çiyan kendisine yaklaşan avını ısırıp zehirledikten sonra onu besin olarak kullanır.
Çiyan ısırması sonucunda canlının vücudunda kızarıklık, , kaşıntı ve şiddetli acı, şişme his edilir. İnsanda ısırma sonucu halsizlik, bulantı iştahsızlık, kusma, baş ağrısı gibi belirtiler görülür. Çiyanlarda üremek için erkek ve dişi çıyana ihtiyaç duyulur. Çiftleşme olayından sonra çıyanlar onlarca yumurta bırakır. Belli sıcaklıkta gelişen yumurtalar çatlar ve çıyan yavruları ortaya çıkar ve hemen besin bulmak amacı ile etrafa yayılırlar. Çıyan ısırması durumlarında ısırılan yerin 5-6cm üzeri sıkıca bağlanır. Kalbe giden damar yolları kesilir. Çıyan ısırması ile karşılaşan kişi hemen en yakın sağlık kuruluşuna başvuru yapmalıdır. Çıyanlar insanlar ve diğer canlılar için çok tehlikeli bir haşere olduğundan mutlaka görüldüğünde mücadele edilmesi gerekir. Bunun için çıyan görüldüğünde alan mutlak süratle hemen ilaçlanması gerekir.
ÇIYAN HAKKINDA SIKÇA SORULAN SORULAR
ÇiYAN İNSANA NASIL ZARAR VERİR?
ÇiYAN İLAÇLAMADA HANGİ İLAÇLAR KULLANILIR?
ÇiYANIN RENGİ NASILDIR?
ÇiYAN İLE MÜCADELEYİ KİMLER YAPMALI?
ÇiYAN NE ZAMAN ORTAYA ÇIKAR?
ÇiYAN NE YER?
ÇiYAN YUVASI NERDE OLUR?
Kanamalarda İlkyardım
Kısa sürede yüzde 20 düzeyinde yani ortalama 1 litre kan kaybı ölümle sonuçlanabilir.
Kanamalarda yapılacak ilk iş kanayan yerin üzerine varsa steril gazlı bez, yoksa herhangi bir bez, o da yoksa elle bastırmaktır. Kanayan bölgeyi kalp seviyesinin üzerine yükseltmek ve hareketsiz tutmak ve vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurmak ilkyardımın diğer adımlarını oluşturur.
Kanamalarda kanayan yerin üzerine gazlı bez koyup üzerinden sargı bezi ile sıkıca bir kaç tur attırmaya tampon adı veriliyor. Açık kırık veya yabancı cisim varsa tampon yapılmaz.
Kol ve bacaklardaki ana atardamarlara yani baskı noktalarına bastırılarak kanın geçişi, dolayısıyla kanama durdurulabilir. Kolun iç yüzünde yani pazu kasının altı ve kasıkta nabız alınan yerler baskı noktalarını oluşturur.
Turnike
Bu yöntemlerle kanama durdurulamadığı ve ölüm tehlikesi oluşturduğu durumlarda son çare olarak turnike uygulanır. Turnike kol ve bacakta tek kemik olan kısımda geniş sargı ile bağlanır, kanama durana kadar sıkılır. Turnikenin bağlandığı saat kaydedilerek ambulans çağrılır ya da hasta sağlık kuruluşuna götürülür.